Prezentacja dziejów jednej z najstarszych osad na Pomorzu Zachodnim zgromadziła liczne grono miłośników historii regionalnej, w tym mieszkańców wsi Śliwin, podczas kolejnego spotkania organizowanego w ramach cyklu „Historyczne Czwartki”.
19 lutego 2026 r w świetlicy wiejskiej w Śliwinie mieliśmy okazję wysłuchać wykładu regionalisty Dariusza Bienka pt. „Śliwińskie opole jako jednostka terytorialna miejscowej wspólnoty rodowo-plemiennej”, który przybliżył początki osadnictwa na naszych terenach. Podczas prezentacji przywołano najstarsze źródła pisane oraz mapy – pierwsze udokumentowane wzmianki o Śliwinie pochodzą z 8 czerwca 1159 roku. Poznaliśmy wiele ciekawostek o miejscowości, w tym pochodzenie nazwy wsi oraz znaleziska archeologiczne potwierdzające położenie osady na dawnych szlakach komunikacyjnych.
Spotkanie otworzyli Wójt Gminy Rewal – Pan Konstanty Tomasz Oświęcimski oraz Sołtys Śliwina – Pani Joanna Lewicka, podkreślając, jak ważne jest budowanie lokalnej tożsamości i troska o dziedzictwo naszej gminy. Ideę spotkań „Historyczne Czwartki” oraz towarzyszącą spotkaniu wystawie pt. „Śliwin. Dzieje – Kultura – Dziedzictwo” zaprezentował Pan Paweł Pawłowski – historyk, regionalista, muzealnik, pilot i przewodnik turystyczny.
Wiele cennych i interesujących informacji dotyczących Śliwina przekazała również, urodzona w Śliwinie, Pani Aleksandra Ginalska, wzbogacając spotkanie o dodatkowe wątki i lokalne ciekawostki. Do dyskusji włączyli się m.in. Pani Teresa Czarnecka oraz Pan Wojciech Jarząb wskazując kolejne wątki badawcze do dalszego, lepszego poznania historii miejscowości.
Z zadowoleniem obserwujemy wzrost zainteresowania naszymi spotkaniami oraz obecność na nich historyków i regionalistów, którzy aktywnie włączyli się w merytoryczną dyskusję po wykładzie. Rozmowy były kontynuowane także w kuluarach – przy słodkim poczęstunku.
Śliwin to miejscowość o ponad 730‑letniej historii, której początki sięgają XII wieku. W źródłach średniowiecznych występuje jako provincia Slevin — „Kraina Śliwin”. W tym okresie funkcjonowało tu tzw. Śliwińskie opole, czyli jednostka organizacyjna wspólnoty rodowo‑plemiennej, charakterystyczna dla wczesnego średniowiecza. Obszar ten należał do kasztelanii kamieńskiej, jednego z najważniejszych ośrodków administracyjnych regionu. Z zachowanych historycznych dokumentów dowiadujemy się o Ziemi Śliwińskiej (Schleffiner Land), z warownym grodem, znajdującym się na przyległych do dzisiejszego Śliwina pastwiskach. W zapiskach z 1159 r. wspomina się o przejęciu tych ziem najpierw przez szlachtę rycerską z Kamienia Pomorskiego (daw. Kammin), a potem przez biskupów kamieńskich. W XV w. Śliwin, wraz z przyległymi gruntami stał się ostatecznie własnością rodziny von Fleming. Jeszcze do niedawna miejscowość składała się z dwóch części, rozdzielonych drogą prowadzącą do Dziwnowa – starszej (daw. Schleffin), oddalonej ok. 2 km od morza, położonej wśród pól uprawnych osady, której mieszkańcy utrzymywali się z rolnictwa i nowszej – położonej nad samym morzem części letniskowej (daw. Neu Schleffin), znanej po 1945 roku pod nazwą Śliwin Bałtycki, lub Nowe Śliwno.
Po II wojnie światowej do Śliwina przybyli pierwsi polscy osadnicy. Pierwszym sołtysem wsi został wybrany Antoni Kępiński. Pionierami były rodziny: Kępińskich, Strzeleckich, Sumińskich, Kowalczyków, Szynkiewiczów, Olkiewiczów, Kołackich. Rozpoczęło się oswajanie pomorskiej ziemi i budowanie polskiej tożsamości w nowej małej Ojczyźnie.
Współczesny Śliwin to spokojna miejscowość o rolniczo‑turystycznym charakterze. Do dziś można tu zobaczyć: poniemieckie zagrody rolnicze z przełomu XIX i XX wieku, układ przestrzenny dawnej wsi owalnicowej, Aleję Lipową, będącą jednym z najbardziej rozpoznawalnych elementów miejscowości.
Jest jedyną miejscowością w gminie Rewal bez bezpośredniego dostępu do morza, dzięki czemu zachowała kameralny klimat. Istotnym elementem rozwojowym jest przebiegająca przez Śliwin trasa Nadmorskiej Kolei Wąskotorowej- jedna z najważniejszych atrakcji turystycznych Pomorza Zachodniego.
Partnerem wydarzenia było Muzeum Rybołówstwa Morskiego w Niechorzu.
Dariusz Bienek :
Gryficzanin, miłośnik historii i regionalista. Od 1990 roku publikuje artykuły, przede wszystkim o tematyce historycznej, na łamach wielu czasopism: „Z biegiem Regi” (Gryfice), „Kościół nad Odrą i Bałtykiem” (Szczecin), „Łobeziak” (Łobez), „Łabuź” (Łobez), „Ziemia Reska” (Resko), ‘Kurier Trzebiatowski” (Trzebiatów), „Gazeta Płotowska” (Płoty), „Biuletyn Karnicki” (Karnice), „Dwutygodnik Gryficki” (Gryfice), „Gryfickie Echa” (Gryfice), „Echo. Tygodnik Regionalny” (Gryfice, Trzebiatów, Ploty, Rewal, Brojce, Karnice, Nowogard, Kamień Pomorski, Dziwnów, Golczewo).
W publikacjach pokonferencyjnych pt.: „Trzebiatów – spotkania pomorskie” (2003-2013) ukazało się 11 referatów naukowych. Również w Płotach: 1 referat naukowy pt. „Od pieczęci do herbu” (2016) oraz książka pt. „Akt lokacji miasta Płoty i wystawca dokumentu” (2015). W Gryficach wygłosił referat pt. „Nasza współczesność przygląda się w przeszłości (Życie i twórczość Horsta Bienka)” (1994).
Z kolei w Płotach przedstawił prezentację multimedialną pt. „Zarys dziejów zamków w Płotach” w ramach, zorganizowanej głównie przez Ośrodek Konferencyjno-Edukacyjny Uniwersytetu Szczecińskiego w Kulicach, I Wyprawy Studyjnej „Śladami siedzib rycerskich Pomorza Zachodniego” (2016). Ponadto wystąpił jako autor publikacji: „Gryfice. Miasto i okolice” (2003), „Okazjonalny Magazyn Historyczny” (28 odrębnych zbiorów tematycznych, 1999-2000, 2002-2005). W Bibliografii Pomorza Zachodniego posiada 239 zarejestrowanych tytułów.
W Trzebiatowie w ramach cyklu: „W kręgu historii i tradycji” przedstawił „Trzebiatowskie wsie. Przekazy ikonograficzne na dawnych pocztówkach” (2003). W Płotach był pomysłodawcą i współorganizatorem I Konferencji Historycznej pt. „Od pieczęci do herbu” (2016) , II Międzynarodowej Konferencji Historycznej pt. „Od Wedlów do Ostenów” (2017), III Konferencji Historycznej pt. „Z przeszłością regionu za pan brat” (2017).
W ramach Zachodniopomorskich/Europejskich Dni Dziedzictwa przedstawiał prezentacje multimedialne: „Ploty – miasto dwóch zamków” (2013), „To rzeka Rega dała początek Płotom” (2014), „W gościnie u Ostenów” (2015) oraz „Utracone i ocalone zabytki w Płotach (2015), „Najwybitniejsi Ostenowie z Płotów – duchy przeszłości (2016), „Talar Radziwiłła” (2019). Także w ramach tzw. Ogólnopolskiego Tygodnia Bibliotek: „W Plotach spacerkiem po historii miasta” (2011), „Co historycznego wiemy o wsiach gminy Płoty?” (2012), „Stary Zamek w Płotach i jego dawni lokatorzy” (2013), „Gryf na pieczęciach i w herbie miasta Płoty” (2014).
Ponadto szereg innych prezentacji multimedialnych, m.in.: „Marzec 1945 roku w Płotach” (2019), „Damy w historii Płotów” (2020). W 1997 roku za zasługi dla Pomorza Zachodniego uhonorowany odznaką „Gryfa Pomorskiego”. Laureat X edycji konkursu Starosty Gryfickiego „Gryficka Rega 2012” w kategorii kultura za realizację inicjatywy mającej na celu zachowanie tradycji i dziedzictwa kulturowego.
Historyczne czwartki to cykl spotkań poświęcony przybliżeniu i upowszechnianiu historii lokalnej. Zapraszamy na otwarte wykłady połączone z dyskusją i rozmową przy kawie i herbacie. Spotkania z regionalistami i hobbystami to możliwość wymiany informacji i uzupełnienia wiedzy o naszej „Małej Ojczyźnie”.
Zapraszamy na kolejne spotkania z historią gminy Rewal. Śledźcie Państwo wiadomości na naszej stronie domowej. Szczegóły już wkrótce.
